Sınırı aşmak ile zarar vermek birlikte ele alınır

Komşunun ağacının dalı veya kökü taşınmazınıza geçtiğinde, ağacın tamamını doğrudan kesme hakkı doğmaz. TMK m.740, sınırı aşarak zarar veren dal ve kökler için belirli koşullarla müdahale imkânı tanır. Yalnız ağacın yakınınızda bulunması veya size ait sınırı aşması yeterli değildir.

Örneğin komşu parseldeki ağacın kökleri bahçe duvarını çatlatıyorsa, köklerle hasar arasındaki bağlantı gösterilmelidir. Sınırın yeri, ağacın konumu, taşan bölüm ve zararın fotoğrafları kaydedilebilir. Çatlağın başka bir nedenle oluşup oluşmadığını anlamak için teknik inceleme gerekebilir.

Önce giderim istenir ve uygun süre verilir

Zarar gören komşu, önce taşan dal ve köklerin kaldırılmasını istemeli ve bunun için uygun bir süre tanımalıdır. Kanun herkes için sabit bir gün sayısı belirlemez. Talebin ne zaman iletildiği, hangi bölümün kaldırılmasının istendiği ve verilen süre belgelenmelidir.

Bu sürede giderim olmazsa, zarar veren ve kendi arazisine taşan dal veya kökleri kesip mülkiyetine geçirebilir. Bu hak bütün ağacı kesmeyi veya komşunun parseline izinsiz girip işlem yapmayı kapsamaz. Sınırı aşan müdahale yeni bir tazminat sorumluluğu doğurabilir. TMK m.740, komşu ormanları bu özel kuralın dışında tutar.

Dava öncesi arabuluculuk ve tazminat süresi

Komşu hakkından kaynaklanan uyuşmazlıkta dava açmadan önce arabulucuya başvuru dava şartıdır. Anlaşma olmazsa, ayrı parseller arasındaki bu komşuluk davası kural olarak asliye hukuk mahkemesinde görülür. Müdahalenin önlenmesi veya zararın giderilmesiyle birlikte, oluşmuş maddi zararın tazmini de koşulları varsa istenebilir.

Haksız fiile dayanan tazminatta TBK m.72 uyarınca zamanaşımı, zarar ve sorumlu kişinin öğrenilmesinden itibaren iki yıl; her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yıldır. Fiil için ceza kanunları daha uzun zamanaşımı öngörüyorsa o süre uygulanır. Bu süreler, devam eden müdahalenin önlenmesi talebine otomatik olarak taşınmaz. Dava şartı arabuluculukta, büroya başvurudan son tutanağın düzenlenmesine kadar zamanaşımı durur.

Resmî kaynaklar

İlgili okumalar