Alacağın dayanağı ve borçlusu
Satış, hizmet veya tedarik nedeniyle doğan alacağın ödenmemesi halinde alacaklı, koşullara göre icra takibi yapabilir ya da dava açabilir. Önce alacağın kime karşı ileri sürüleceği belirlenmelidir. Şirket adına alınan malın bedeli ile ortağın kişisel borcu birbirinden ayrılır; kefalet ve diğer sorumluluk nedenleri ayrıca ele alınır.
Örneğin ürünler bir şirkete teslim edilmişse sipariş, teslimi alan kişinin bilgileri, irsaliye, fatura ve ödeme kayıtları birlikte saklanmalıdır. Cari hesap mutabakatı borcun tutarını açıklayabilir; ancak sırf tarafların sık alışveriş yapması kanundaki anlamıyla cari hesap sözleşmesi kurulduğunu göstermez.
Fatura ve süreler
Faturanın içeriğine, alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde itiraz edilmemesi kabul sonucu doğurur. Bununla birlikte fatura tek başına her durumda malın teslim edildiğini veya sözleşmenin kurulduğunu kanıtlamaz. Gerçekte yapılmayan işlem için gönderilen faturaya sessiz kalmak güvenli değildir.
Kanunda ayrı süre bulunmadıkça alacaklar on yıllık zamanaşımına tabidir; süre kural olarak alacağın ödenmesinin istenebileceği tarihten başlar. Acentalık, bazı eser işleri ve dönemsel ödemeler gibi ilişkilerde beş yıllık veya başka özel süreler bulunabilir. Her ticari alacak için tek süre uygulanmaz.
Dava öncesi arabuluculuk
Ticari nitelikteki para alacağı davalarında dava açmadan önce arabulucuya başvuru zorunludur. İcra takibine itiraz sonrasında açılacak ticari itirazın iptali davası da bu kapsamdadır. Arabuluculukta ödeme tarihi, taksitler, faiz ve teminat üzerinde anlaşılabilir. Anlaşma olmazsa son tutanak dava dilekçesine eklenir. Faiz türü ve başlangıcı borcun niteliğine, vadeye ve ihtara göre belirlenir; güncel bir faiz oranı bütün dosyalara uygulanamaz.
İtirazın iptali davası, borçlunun itirazının alacaklıya tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Dava şartı arabuluculukta büroya başvurudan son tutanağın düzenlenmesine kadar süre işlemez. Bir yıllık süre geçerse genel hükümlere göre alacak davası açma hakkı, kendi zamanaşımı içinde saklıdır.
