Aynı yapı için farklı işlemler yapılabilir

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı bir yapı için inşaatın durdurulması, para cezası ve yıkım kararı ayrı işlemlerdir. Örneğin dükkâna eklenen bir depo yüzünden tutanak tutulduğunda, aykırılığın hangi bölümde olduğu ve alanı somut biçimde gösterilmelidir. Para cezasında sorumlu kişi, yapı sınıfı, alan ve artırım nedenleri ayrıca belirlenir; yalnız tapuda malik olmak her durumda aykırılığı yapan kişi olmak anlamına gelmez.

Aykırılığı giderme süresi ile dava süresi ayrıdır

3194 sayılı Kanun m.32 uyarınca yapı mühürlenip inşaat durdurulur. Yapı tatil tutanağının yapı yerine asılması, durdurmanın yapı sahibine tebliği sayılır. Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde ruhsat alınarak veya yapı ruhsata uygun hale getirilerek belediye ya da valilikten mührün kaldırılması istenir. Ruhsata bağlanması veya aykırılığın giderilmesi mümkün değilse idare bir ayı beklemeden yıkım sürecini başlatabilir. Diğer hallerde süre ve giderimin kontrolü sonrasında encümen veya il idare kurulu kararı gerekir.

m.42/2-ç uyarınca ayrıca eklenen para cezasında farklı bir imkân vardır: Para cezasının tebliğinden itibaren bir ay içinde aykırılık giderilip yapı mevzuata uygun hale getirilirse yalnız bu bentteki ilave tutar tahsil edilmez. Bu sonuç cezanın tamamına genellenemez.

Mahkemeye başvuru yıkımı kendiliğinden durdurmaz

Yıkım kararı ve buna bağlı imar para cezası için taşınmazın bulunduğu yer idare mahkemesinde iptal davası açılır. Genel dava süresi, ilgili kararın yazılı tebliğini izleyen günden itibaren 60 gündür. Önce belediyeye itiraz zorunlu değildir. Başka kanuna dayanan para cezasının başvuru yolu ayrıca belirlenmelidir.

Dava açmak yıkımı otomatik olarak durdurmaz. Yürütmenin durdurulması için açık hukuka aykırılık ile telafisi güç veya imkânsız zarar koşulları birlikte gösterilmelidir. Ruhsat ve projeler, tutanak, encümen kararı, hesap cetveli, fotoğraflar ve tebliğ belgeleri, hangi işleme karşı hangi iddianın ileri sürüleceğini açıklamaya yardımcı olur.

İdare Hukuku alanındaki diğer konular

Resmî kaynaklar