Her imzalanan yasak geçerli değildir

Rekabet yasağı, iş ilişkisinin sona ermesinden sonra işçinin rakip bir işte çalışmasını veya rakip işletme kurmasını sınırlayabilir. Geçerli bir yasak için fiil ehliyetine sahip işçinin bunu yazılı olarak üstlenmesi gerekir. Ayrıca işçinin müşteri çevresine, üretim sırlarına veya işverenin işlerine ilişkin bilgilere erişmesi ve bu bilgilerin kullanılmasının işverene önemli zarar verebilecek nitelikte olması aranır.

Örneğin özel müşteri fiyatlarını ve üretim formülünü bilen bir çalışanın rakip şirkete geçmesiyle, bu bilgilere erişmeyen bir çalışanın aynı sektörde iş bulması aynı değildir. Sözleşmede herkese aynı geniş yasağın konulması, bu iki durumun hukuken eşit olduğu anlamına gelmez. İş devam ederkenki sadakat ve sır saklama yükümlülükleri de işten sonraki rekabet yasağından ayrı ele alınır.

Süre, yer ve işin sınırı

Yasak, çalışanın ekonomik geleceğini hakkaniyete aykırı biçimde engellememeli; yer, süre ve işin türü bakımından uygun sınırlar taşımalıdır. Özel durumlar ve koşullar dışında iki yılı aşamaz. İki yıllık süre yazılması da diğer geçerlilik koşulları eksikse yasağı tek başına geçerli kılmaz. Hâkim, aşırı yasağı kapsam veya süre bakımından sınırlayabilir.

İşverenin yasağın sürmesinde gerçek bir yararı kalmamışsa yasak sona erer. İşverenin haklı neden olmadan feshi veya işçinin işverene yüklenebilen bir nedenle ayrılması da yasağı sona erdirir. Bu nedenle ayrılma biçimi, yeni işin niteliği kadar belirleyicidir.

Yasağın ihlali iddiasında zarar, cezai şart ve koşulları varsa ihlalin durdurulması talebi gündeme gelebilir. Cezai şart yazılması geçersiz bir yasağı geçerli hale getirmez. Sözleşme, çalışanın bilgiye erişimi ve yeni işte üstleneceği görev birlikte ele alınmalıdır.

İş ilişkisi sona erdikten sonraki rekabet yasağından doğan para alacağı, tazminat ve cezai şart davalarında, dava öncesi arabuluculuk zorunludur. Bu yasaktan doğan uyuşmazlıklarda asliye ticaret mahkemesi görevlidir; çalışma devam ederkenki sadakat borcuna ilişkin uyuşmazlıklar ayrı tutulur.

İş Hukuku alanındaki diğer konular

Resmî kaynaklar